“หอศิลปวัฒนธรรมเมืองเชียงใหม่” ศูนย์กลางการท่องเที่ยว ในสถาปัตยกรรมที่งดงาม

DSC03097 DSC03086 DSC03053

แผน พาครอบครัวไปเที่ยวเชียงใหม่ เมื่อปลายเดือน ก.ค. 2552 ที่เพิ่งผ่านไปของผมและครอบครัว มีสถานที่หนึ่งที่ได้วางแผนล่วงหน้าไว้ว่า จะต้องเข้าไปเที่ยวและเยี่ยมชมให้ได้ แม้ในวันที่ไปถึงจะขับรถหลงไปหลงมาและต้องจอดถามผู้คนข้างทางอยู่หลายตลบก็ตาม สถานที่ที่ผมว่านั้นก็คือ “หอศิลปวัฒนธรรมเมืองเชียงใหม่”

“หอศิลปวัฒนธรรมเมืองเชียงใหม่” เป็นอาคารเก่าแก่ที่มีลักษณะสถาปัตยกรรมอันงดงาม สร้างขึ้นในสมัยรัชการที่ 6 เคยเป็นศาลาว่าการรัฐบาลมณฑลพายัพ และเป็นศาลากลางจังหวัดเชียงใหม่ อาคารนี้ตั้งอยู่บริเวณที่เรียกว่ากลางเวียงในปัจจุบันหรือสะดือเมืองในอดีตซึ่งมีความสำคัญ ทางประวัติศาสตร์เพราะเคยเป็นที่ตั้งเสาอินทขิลหรือเสาหลังเมือง ก่อนที่จะย้ายเสาอินทขิลไปไว้ที่วัดเจดีย์หลวง

DSC03071 DSC03072 

บริเวณที่ตั้งศาลากลางจังหวัดเชียงใหม่หลังเดิมนี้เป็นมรดกตกทอดมาตั้งแต่สมัยพระเจ้ากาวิโลรสสุริยวงศ์ ถึงเจ้าเทพไกรสรพระธิดาซึ่งเสกสมรสกับเจ้าอินทนนท์ต่อมาเจ้าอินทนนท์ได้เป็นเจ้าอินทวิชยานนท์ เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่คนที่ 7 เมื่อเจ้าอินทวิชยานนท์ถึงแก่พิราลัยจึงตกเป็นมรดกของเจ้าจอมมารดาดารารัศมี ต่อมาเมื่อทางกรุงเทพฯส่งข้าหลวงมาจัดการปฏิรูปการปกครองตามระบบเทศาภิบาล เจ้าดารารัศมี จึงให้ใช้พื้นที่กลางเวียงแห่งนี้เป็น “ศาลารัฐบาล” หรือที่ทำการรัฐบาล ต่อมาเมื่อจังหวัดเชียงใหม่ได้เริ่มใช้ศาลากลางหลังใหม่บนถนนโชตนา เป็นศูนย์ราชการจังหวัด จึงได้ย้ายหน่วยงานต่างๆ ออกไปยังศูนย์ราชการแห่งใหม่ ซึ่งหน่วยงานสุดท้ายได้ย้ายออกไปเมื่อปี พ.ศ. 2539 และทิ้งร้างไว้ โดยไม่มีหน่วยงานใดเข้าไปใช้ประโยชน์ จนถึงปลายปี พ.ศ. 2540 เทศบาลเมืองนครเชียงใหม่จึงได้ขอปรับปรุงอาคารเพื่อใช้เป้นหอศิลปวัฒนธรรมเมืองเชียงใหม่ และได้รับรางวัลอาคารอนุรักษ์ดีเด่น ประจำปี พ.ศ. 2542 จากสมาคมสถาปนิกสยามในพระบรมราชูปถัมภ์

ภายในหอศิลปวัฒนธรรมเชียงใหม่ ได้จัดแบ่งพื้นที่อาคารด้านหน้าเป็นส่วนจัดแสดงนิทรรศการถาวร ประกอบด้วย 15 ส่วนการแสดงใหญ่ๆ ที่น่าสนใจไว้ดังนี้ครับ

DSC03044 DSC03049 DSC03051

เริ่มต้นด้วย ห้องที่ 1. ห้องฉายวีดีทัศน์ เรื่อง “เชียงใหม่วันนี้” เพื่อเกริ่นนำภาพรวมของเชียงใหม่จากอดีตจนถึงปัจจุบัน” ยอมรับเลยว่าไม่สามารถนั่งชมอยู่ในห้องนี้ได้จนจบ เพราะใจมันอยากจะเข้าไปดูข้างในเสียเต็มแก่แล้ว

ห้องที่ 2. ก่อนจะเป็นเมืองเชียงใหม่ แสดงร่องรอยอารยธรรมยุคก่อนประวัติศาสตร์ที่พบในดินแดนล้านนา

ห้องที่ 3. อารยธรรมสองลุ่มแม่น้ำ กล่าวถึงรัฐในหุบเขาลุ่มน้ำกกและลุ่มน้ำปิง ที่มีอิทธิพลต่อการก่อตั้งเมืองลำดับเหตุการณ์

ห้องที่ 4. สร้างบ้านแปงเมือง แบ่งเป็น 4 ส่วน คือ ส่วนที่ 1. แสดงคติความเชื่อเรื่องความมีตัวตนของเมือง ส่วนที่ 2. ชัยภูมิเมืองเชียงใหม่ สื่อถึงแนวความคิดและความเชื่อในเรื่องไชยมังคละ 7 ประการ ของทำเลที่สร้างเมืองใหม่ ส่วนที่ 3. สร้างเมืองเชียงใหม่ แสดงลักษณะเด่นต่างๆ ของเมืองเชียงใหม่ เช่นผังเมืองรูปทรงเลขาคณิต และ ส่วนที่ 4. พิธีกรรมและประเพณีอันเนื่องมาจากความเชื่อเรื่องความมีตัวตันของเมือง

DSC03059 DSC03060 DSC03066

ห้องที่ 5. ความสัมพันธ์กับภูมิภาค แสดงถึงวัฒนธรรมร่วม อิทธิพลและความคล้ายคลึงทางวัฒนธรรมของเมืองเชียงใหม่แบภูมิภาคใกล้เคียง

ห้องที่ 6. ร้อยปีล่วงแล้ว แสดงภาพป่าไม้ หุ่นจำลองการทำป่าไม้ การจำลองอุโมงค์ขุนตาลพร้อมหัวรถจักรรถไฟ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญในการนำความเปลี่ยนแปลงมาสู่เมืองเชียงใหม่ ผมว่าห้องนี้เด็กๆ น่าจะชอบนะ เพราะหัวรถจักรรถไฟที่จำลองมีเสียงปู๊น..ปู๊น..ออกมาได้ด้วย

ห้องที่ 7. สิ่งดีงามของเชียงใหม่ แสดงเอกลัษณ์อันน่าภูมิใจที่ชาวเชียงใหม่ได้รักษาไว้และสืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน

ห้องที่ 8. ประวัติอาคาร แสดงความเป็นมาและความสำคัญของพื้นที่ในบริเวณที่ตั้งอาคาร

DSC03074 DSC03084 DSC03085

ห้องที่ 9. เจ้าหลวงเชียงใหม่ กล่าวถึงวัฒนธรรมการปกครองของระบบเจ้าเมืองเชียงใหม่ นับตั้งแต่พญามังรายจนถึงเจ้าครองนครองค์สุดท้าย

ห้องที่ 10. ชีวิตริ่มฝั่งแม่น้ำปิง จัดแสดงการตั้งถิ่นฐานของพ่อค้าเชื้อสายต่างๆ ริมฝั่งน้ำปิง นอกกำแพงเมือง

ห้องที่ 11. คนในเวียง แสดงกาดจำลองที่หน้าวัดพระสิงห์ อันเป็นตลาดเก่าแก่และมีความสำคัญในอดีต สวยงามครับสำหรับห้องนี้

ห้องที่ 12. พุทธศาสนากับคนเมือง จำลองวิหารในพุทธศาสนาอันเป็นวิถีชีวิตของชาวเชียงใหม่พร้อมการฉายวีดีทัศน์

ห้องที่ 13. ห้องบายศรีทูลพระขวัญ จำลองพิธีบายศรีทูลพระขวัญซึ่งเป็นประเพณีชาวล้านนาที่ถวายรับเสด็จพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ และสมเด็จพระบรมราชินีนาถ พระบรมวงศานะวงศ์ ตลอดจนพระราชอาคันตุกะ มีภาพให้ดูสวยๆ เยอะเลยครับ

ห้องที่ 14. สังคมเกษตรกรรม แสดงถึงวิถีชีวิตของชุมชนในสังคมเกษตรกรรมรอบเมือง

และห้องสุดท้าย ห้องที่ 15. คนบนดอย แสดงสภาพภูมิประเทศ วิถีชีวิตของชุมชนบนที่สูง

DSC03087 DSC03092 DSC03093

สำหรับอาคารทางด้านหลัง เป็นที่จัดกิจกรรมทางวัฒนธรรม นิทรรศการหมุนเวียน ซึ่งพวกเราค่อนข้างโชคดีที่ได้มีโอกาสเข้าชมนิทรรศกาลศิลปะ ชื่อเรื่อง “ภาพนิ่ง…ของโลกไม่นิ่ง 4” ซึ่งเป็นจิตกรรมและภาพถ่าย คอมพิวเตอร์กราฟิก ผลงานของคุณรุ่งศักดิ์ ดอกบัว ด้วย นอกจากนั้นในด้านล่างยังมีกิจกรรมของกลุ่มคนรักนกและกลุ่มอนุรักษ์ธรรมชาติเชียงใหม่ให้ชมอีกด้วย ในส่วนที่เหลือจะเป็นห้องจำหน่ายของที่ระลึก และห้องสารสนเทศ

แม้ในบางห้องอาจจะอบอ้าวไปบ้าง แต่โดยภาพรวมต้องขอบอกว่าผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องในการจัดแสดงภายในสถานที่แห่งนี้มีความตั้งใจสูงมากๆ ถ้าต้องให้คะแนนผมว่าโดยส่วนตัวแล้วผมให้อยู่ในเกรด A นะครับ แอบบวกให้ด้วย เพราะสังเกตจากแบบประเมินสำรวจความพึงพอใจที่ถูกกรอกบรรจุไว้ภายในตู้ มีแต่คนชื่นชมกันทั้งนั้นเลย ผมอยากสนับสนุนให้ผู้ที่ยังไม่เคยไปได้ไปเที่ยวชมกันครับ

สำหรับท่านที่สนใจเดินทางไปเที่ยวชม “หอศิลปวัฒนธรรมเมืองเชียงใหม่” ตั้งอยู่บริเวณ ถนนพระปกเกล้า ตำบลศรีภูมิ อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ เปิดทำการ วันอังคาร-วันอาทิตย์ เวลา 08.30-17.00 น. ไม่เว้นวันหยุดนักขัตฤกษ์ (ปิดทำการในวันจันทร์)

ขอขอบคุณข้อมูลจาก แผ่นพับที่ได้รับแจกในการเที่ยวชม และข้อมูลบางส่วนจาก website ของ หอศิลปวัฒนธรรมเชียงใหม่

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: